12.Thì của động từ (Verb tenses)

Định nghĩa: Thì hiện tại đơn (present simple) là thì dùng để trình bày sự việc được người nói xem là ổn định, có tính lặp lại, mang tính sự thật hoặc đúng nói chung ở hiện tại. Thì này không nhấn mạnh hành động đang diễn ra ngay lúc nói mà tập trung vào thói quen, quy luật, trạng thái, đặc điểm, lịch trình và những điều có tính thường xuyên. Với động từ thường, ngôi thứ ba số ít he/she/it thường thêm -s/-es.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

• Đối với động từ be (am/ is/ are)

Rút gọn:

I am → I'm

You are → You're

He is → He's

We are → We're

She is → She's

They are → They're

It is → It's

Jane is very beautiful. (Jane rất xinh.)

• Đối với động từ thường (ordinary verbs)

• Động từ chia ở hiện tại (nguyên mẫu không to – bare infinitive)
• Ngôi thứ ba số ít, động từ thêm -s hoặc -es (thêm -es sau các động từ tận cùng là o, s, x, z, ch, sh).

(Thứ Tư nào chúng tôi cũng chơi bóng chuyền.)

Alice works for an insurance company.

(Alice làm việc cho công ty bảo hiểm.)

She goes to school by bus. (Cô ấy đi học bằng xe buýt.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

• Đối với động từ to be (am/ is/ are), thêm not sau be.

Rút gọn: am not → 'm not is not → isn't are not → aren't.

Peter is not/ isn't at home now. (Hiện giờ Peter không có ở nhà.)

• Đối với động từ thường, dùng not sau trợ động từ do/ does.

Rút gọn: do not → don't does not → doesn't

My father doesn't drink coffee. (Cha tôi không uống cà phê.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

• Đối với động từ to be, đem be ra đầu câu.

Are you ready? (Các bạn sẵn sàng chưa?)

• Đối với động từ thường, dùng Do/ Does ở đầu câu.

Does she go to school by bus? (Cô ấy đi học bằng xe buýt hả?)

Định nghĩa: Ở hiện tại đơn, động từ thường với chủ ngữ ngôi thứ ba số ít he/she/it thêm -s/-es; chính tả thay đổi theo âm/chữ cuối của động từ.

Động từ hiện tại đơn ở ngôi thứ ba số ít được thành lập bằng cách thêm s/es vào động từ nguyên mẫu:

work → works miss → misses

• Thêm es sau các động từ tận cùng là o, s, x, z, ch, sh.

• Động từ tận cùng là một phụ âm + y, đổi y thành i rồi thêm -es.

• Động từ tận cùng là nguyên âm + y, thêm -s.

• Không thêm s/ es vào động từ trong câu phủ định (negatives) và câu hỏi (questions).

Định nghĩa: Thì hiện tại đơn được dùng để diễn đạt:

1. Thói quen hoặc hành động lặp đi lặp lại trong hiện tại.

(Tuần nào Richard cũng đến thăm mẹ.)

We don't travel very often. (Chúng tôi ít khi đi du lịch.)

It always rains in November. (Tháng 11 nào trời cũng mưa.)

Kids go to school five days a week. (Trẻ nhỏ đi học 5 ngày một tuần.)

Cách dùng này thường được dùng với các trạng từ hoặc cụm trạng từ chỉ tần suất như: always (luôn luôn), usually (thường thường), often (thường), sometimes (thỉnh thoảng), occasionally (thỉnh thoảng), seldom (ít khi), never (không bao giờ), every day/ week/ month... (mỗi ngày/ tuần/ tháng...), once a week (mỗi tuần một lần), twice a year (mỗi năm hai lần), v.v.

2. Chân lý, sự thật hiển nhiên.

Water freezes at 0° Celsius. (Nước đóng băng ở 0°C.)

Two and two make four. (Hai cộng hai bằng bốn.)

Food gives you energy. (Thức ăn cung cấp năng lượng cho bạn.)

York lies on the River Ouse. (Thành phố York nằm bên sông Ouse.)

3. Nhận thức, cảm xúc, quan điểm, công việc hoặc trạng thái ở hiện tại.

(Bạn có thấy người đàn ông ở đằng kia không?)

We don't like living in flats. (Chúng tôi không thích sống ở căn hộ.)

I think you should call him. (Tôi nghĩ bạn nên gọi điện cho anh ta.)

Angela works in the post office. (Angela làm việc ở bưu điện.)

They speak Portuguese in Brazil.

(Ở Brazil người ta nói tiếng Bồ Đào Nha.)

4. Sự việc sẽ xảy ra trong tương lai. Cách dùng này thường áp dụng để nói về thời gian biểu, chương trình hoặc những kế hoạch đã được cố định theo thời gian biểu.

(Chuyến tàu của anh ấy sẽ đến lúc 11giờ 45.)

What time does the film begin? (Phim sẽ bắt đầu lúc mấy giờ?)

The meeting is on May 13. (Cuộc họp sẽ diễn ra vào ngày 13 tháng 5.)

I start my new job tomorrow. (Ngày mai tôi sẽ bắt đầu công việc mới.)

Định nghĩa: Thì hiện tại tiếp diễn (present progressive/present continuous) diễn tả một hành động hoặc tình huống được nhìn như đang diễn ra, đang phát triển hoặc chỉ mang tính tạm thời quanh thời điểm hiện tại. Hành động có thể đang xảy ra đúng lúc nói hoặc đang diễn ra trong một giai đoạn hiện tại rộng hơn. Thì này còn được dùng cho một số kế hoạch tương lai đã được sắp xếp.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

It's raining now, look. (Nhìn kìa, trời đang mưa.)

Please be quiet. The children are sleeping. (Im lặng nào. Bọn trẻ đang ngủ.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

Where are you calling from? (Anh đang gọi từ đâu vậy?)

Định nghĩa: Thì hiện tại tiếp diễn được dùng để diễn đạt:

1. Hành động đang diễn ra ngay lúc nói.

Please call back as we are having dinner now. (Vui lòng gọi lại sau vì giờ chúng tôi đang ăn tối.)

Look – the cat is eating your breakfast! (Nhìn kìa - con mèo đang ăn bữa sáng của con kìa!)

• Để diễn đạt hành động diễn ra thường xuyên, dùng thì hiện tại đơn (present simple tense).

We usually have dinner at six o'clock.

(Chúng tôi thường ăn tối lúc 6 giờ.)

What do bears eat? ~ Everything. (Gấu ăn gì? ~ Thứ gì cũng ăn.)

2. Hành động nói chung đang diễn ra ở hiện tại nhưng không nhất thiết phải thực sự diễn ra ngay lúc nói.

-> điều này không có nghĩa người nói đang đọc cuốn sách đó vào lúc nói, mà là anh ta đã bắt đầu đọc nó nhưng chưa đọc xong. Anh ta đang đọc dở cuốn sách.

Susan is writing another book this year. (Năm nay Susan đang viết thêm một cuốn sách nữa.) → điều này không có nghĩa là lúc này cô ấy đang ngồi viết.

Hai cách dùng này thường được dùng với các trạng từ hoặc cụm trạng từ chỉ thời gian: now (bây giờ), right now (ngay lúc này), at present (hiện tại, bây giờ), at the moment (lúc này, hiện nay), at the present time (vào lúc này)...

3. Hành động có tính tạm thời (chỉ kéo dài trong một thời gian ngắn).

They're living in a rented flat until they find somewhere to buy. (Họ đang sống trong một căn hộ thuê cho đến khi tìm được nơi nào đó để mua.)

I'm drinking too much coffee these days because I'm so busy at work. (Dạo này vì công việc bận rộn nên tôi uống rất nhiều cà phê.)

— Để diễn đạt sự việc mang tính cố định hoặc lâu dài, dùng thì hiện tại đơn (present simple tense).

My parents live in Boston. (Cha mẹ tôi sống ở Boston.)

I drink coffee every morning. (Sáng nào tôi cũng uống cà phê.)

Cách dùng này thường được dùng với các cụm từ chỉ thời gian: this week (tuần này), these days (dạo này), for a few days (vài ba ngày), nowadays (ngày nay), at/ for the moment (lúc này, hiện nay), at present (hiện nay, bây giờ), still (vẫn còn).

4. Sự việc đang phát triển hoặc thay đổi.

House prices are going up again. (Giá nhà lại tăng nữa.)

5. Hành động xảy ra quá thường xuyên, đôi khi khiến người nói bực mình hoặc khó chịu. Cách dùng này được dùng với trạng từ always, continually, constantly, forever.

[You lose your keys very often.]

(Anh cứ đánh mất chìa khóa mãi thế!)

They're forever being late. (Họ cứ đi trễ hoài.)

He's constantly asking for money. (Nó cứ đòi tiền hoài.)

I'm continually running into Paul these days. (Dạo này tôi cứ chạm mặt Paul hoài.)

Cấu trúc này cũng được dùng để diễn đạt sự việc tình cờ xảy ra rất thường xuyên.

6. Hành động sẽ xảy ra trong tương lai gần. Cách dùng này thường diễn tả một sự sắp xếp hoặc một kế hoạch đã được dự định trước và thường phải kết hợp với trạng từ chỉ thời gian tương lai như tonight, tomorrow, later, next week, this weekend, v.v. (ví nếu không có trạng từ chỉ thời gian tương lai, người nghe dễ hiểu nhầm là hành động đang xảy ra).

Julie is going to Florida next month. (Tháng sau Julie sẽ đi Florida.)

What are you doing tomorrow? (Mai anh làm gì?)

Không dùng thì hiện tại tiếp diễn (present progressive tense) với các động từ chỉ nhận thức, tri giác hoặc sự sở hữu như: to be, suppose, know, think, understand, believe, admire, adore, detest, hate, like, love, respect, want, see, hear, feel, smell, taste, sound, glance, realize, seem, remember, forget, own, belong, have, need, v.v. và các động từ ngôn hành như: promise, agree, swear, deny, v.v. Với các động từ này, ta dùng thì hiện tại đơn (present simple).

(Tôi chán xem tivi rồi; chúng ta đi dạo nhé.)

She wants to go home now. [NOT She's wanting...]

(Giờ cô ấy muốn về nhà.)

Do you understand what I mean? [NOT Are you understanding...]

(Anh có hiểu những gì tôi muốn nói không?)

I promise never to smoke again. [NOT I'm promising...]

(Tôi hứa sẽ không bao giờ hút thuốc nữa.)

Định nghĩa: Thì hiện tại hoàn thành (present perfect) diễn tả sự việc đã bắt đầu hoặc đã xảy ra trước hiện tại nhưng vẫn có mối liên hệ với hiện tại. Người nói thường quan tâm đến kết quả hiện tại, kinh nghiệm cho đến bây giờ, số lần đã xảy ra, hoặc trạng thái kéo dài từ quá khứ đến hiện tại hơn là thời điểm quá khứ chính xác.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

Rút gọn: I've/ You've/ We've/ They've He's/ She's/ It's

My sister has learned French. (Chị tôi học tiếng Pháp.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

Rút gọn: have not → haven't has not → hasn't

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

(Bạn làm hết tất cả các bài tập về nhà chưa?)

Lưu ý

Cách chia động từ ở quá khứ phân từ (past participle)

• Động từ có quy tắc (regular verbs): thêm –ed vào sau động từ nguyên mẫu.

• Động từ bất quy tắc (irregular verbs): động từ ở cột 3 (V3 - past participle) trong bảng động từ bất quy tắc.

Định nghĩa: Thì hiện tại hoàn thành được dùng để diễn đạt:

1. Hành động vừa mới xảy ra.

(John vừa nói với tôi rằng anh ấy sắp kết hôn.)

We haven't seen Beth recently. (Gần đây chúng tôi không gặp Beth.)

2. Hành động đã xảy ra trong quá khứ khi chúng ta không biết rõ hoặc không muốn đề cập đến thời gian chính xác mà hành động đã xảy ra.

All my friends have moved to London.

(Tất cả bạn bè của tôi đều chuyển tới London.)

• Nếu đề cập đến thời gian của hành động, ta phải dùng thì quá khứ đơn (past simple).

Eric moved to London three years ago. (Cách đây ba năm Eric đã chuyển tới London.)

Tuy nhiên, thì hiện tại hoàn thành có thể được dùng với các trạng từ chỉ thời gian chưa hoàn tất (đối với lúc nói): today, this week, this month, this year,...

I haven't asked her yet. I haven't seen her today. (Tôi vẫn chưa hỏi cô ấy. Hôm nay tôi chưa gặp cô ấy.)

3. Hành động được lặp lại nhiều lần trong quá khứ và còn có thể được lặp lại ở hiện tại hoặc tương lai.

Rhys Bowen has written many short stories. [bà ấy vẫn tiếp tục sáng tác]

We've been to Singapore a lot over the last few years. (Mấy năm vừa qua, chúng tôi đi Singapore rất nhiều lần.)

• Nếu không liên quan đến hiện tại (sự việc đã xảy ra quá lâu hoặc hành động đã xảy ra nhiều lần trong quá khứ nhưng không có khả năng lặp lại), ta dùng thì quá khứ đơn.

Shakespeare wrote thirty-seven plays. (Shakespeare đã viết 37 vở kịch.)

He did a lot for me when he was alive. (Khi còn sống anh ấy đã làm cho tôi rất nhiều việc.)

Khi được dùng với thì hiện tại hoàn thành, once, twice, three times...có nghĩa số lần cho đến hiện tại.

We've been there at least three times. (Chúng tôi đã đến đó ít nhất ba lần.)

Nhưng khi được dùng với thì quá khứ đơn, once có nghĩa một dịp trong quá khứ.

4. Hành động đã xảy ra trong quá khứ nhưng kết quả của nó vẫn còn trong hiện tại.

(Tom bị tai nạn ô tô nghiêm trọng. Anh ấy đang nằm viện.)

I can't go on holiday because I have broken my leg.

(Tôi bị gãy chân nên không đi nghỉ được.)

[My leg is broken now.]

Where are your keys? ~ I don't know. I've lost them.

(Chìa khóa của anh đâu? ~ Tôi không biết. Tôi đánh mất rồi.)

[nên bây giờ tôi không có chìa khóa]

• Nếu không liên quan đến hiện tại, ta dùng thì quá khứ đơn (past simple).

[nhưng hiện giờ anh ấy đã ra viện]

I broke my leg while playing football. (Tôi bị gãy chân khi đang đá bóng)

Tom lost his keys, but now he has found them.

(Tom đánh mất chìa khóa, nhưng giờ anh ấy đã tìm thấy.)

5. Hành động bắt đầu trong quá khứ, kéo dài đến hiện tại và có khả năng tiếp tục ở tương lai. Cách dùng này thường kết hợp với các phó từ up to now, up to present, so far và các giới từ for, since.

I've worked at McDonald's for ten years.

(Tôi làm ở McDonald's được mười năm rồi.)

-> hiện giờ tôi vẫn còn làm ở đó.

This young director has made four films so far.

(Cho đến nay, đạo diễn trẻ này đã làm được bốn bộ phim.)

-> anh ấy vẫn tiếp tục làm phim

• Nếu hành động xảy ra trong một khoảng thời gian và đã chấm dứt trong quá khứ, ta phải dùng thì quá khứ đơn.

(Chúng tôi đã ở đó từ 3 giờ đến 5 giờ.) → rồi chúng tôi đi khỏi đó

I worked at McDonald's for ten years.

(Tôi đã làm ở McDonald's 10 năm.) → giờ tôi không còn làm ở đó nữa.

The director made many films in his long career. (Trong sự nghiệp lâu dài của mình, đạo diễn này đã làm được rất nhiều bộ phim.) → ông ấy đã mất hoặc không làm phim nữa

6. Thì hiện tại hoàn thành thường được dùng để báo tin về sự việc vừa xảy ra.

I've just been on holiday. (Tôi vừa đi nghỉ mát về.)

There has been a serious accident on the M6. (Có tai nạn nghiêm trọng xảy ra trên cao tốc M6.)

Nhưng nếu chúng ta tiếp tục nói một cách chi tiết thì ta dùng thì quá khứ đơn.

I've just been on holiday. ~ Oh, where did you go? (Tôi vừa đi nghỉ mát về. ~ Ồ, anh đi nghỉ ở đâu vậy?)

There has been a serious accident on the M6. It happened at ten o'clock this morning when a lorry went out of control and collided with a car. (Có tai nạn nghiêm trọng xảy ra trên cao tốc M6. Tai nạn xảy ra lúc 10 giờ sáng nay khi một chiếc xe tải mất lái đâm vào chiếc ô tô.)

Định nghĩa: Hiện tại hoàn thành thường kết hợp với các từ chỉ thời gian liên hệ đến hiện tại như just, already, yet, ever, never, since, for, so far, recently; nhưng từ chỉ thời gian không tự động quyết định thì.

• just, recently, lately : gần đây, vừa mới
• already : rồi
• before : trước đây
• ever : đã từng
• never : không bao giờ; chưa bao giờ
• for : trong khoảng (chỉ quãng thời gian: for six days, for a week, for two years, for a long time, for ages,...)
• since : từ khi (chỉ một mốc thời gian: since 1987, since January, since last year, since Christmas, since eight o'clock,...)
• yet : chưa (dùng trong câu phủ định và câu hỏi)
• so far, until now, up to now, up to the present: cho đến bây giờ, đến nay
• It/ this/ that is the first/ second/ third/ most/ only/ best/ worst/...: Đây/ đó là lần đầu/ lần thứ hai/...

I have already had breakfast. (Tôi đã ăn điểm tâm rồi.)

I'm sure we've met before. (Chắc chắn trước đây chúng ta đã gặp nhau rồi.)

Have you ever seen a ghost? (Anh đã bao giờ thấy ma chưa?)

He's never been to Australia. (Anh ấy chưa từng đến Úc.)

Simon! I haven't seen you for ages. (Simon! Lâu rồi không gặp anh.)

Turkey has been a republic since 1923.

(Từ năm 1923, Thổ Nhĩ Kỳ trở thành nước cộng hòa.)

Susan hasn't finished the report yet.

(Susan vẫn chưa làm xong bản báo cáo.)

This is the first time I've heard her sing.

(Đây là lần đầu tiên tôi nghe cô ấy hát.)

It's the best book I've ever read.

(Đó là cuốn sách hay nhất mà tôi từng đọc.)

• Các trạng từ tần suất như often, sometimes, occasionally được dùng với thì hiện tại hoàn thành để diễn đạt hành động lặp lại nhiều lần cho đến thời điểm hiện tại.

We've sometimes talked about moving. (Thỉnh thoảng chúng tôi bàn về việc chuyển nhà.)

• Các trạng từ và cụm trạng từ này chỉ được dùng kèm với thì hiện tại hoàn thành trong các câu đơn. Đối với câu có hai mệnh đề trở lên hoặc trong một đoạn văn thì động từ phải được chia theo ngữ cảnh chứ không phụ thuộc vào các trạng từ. (Xem phần Phối hợp thì)

So sánh: He said that he had just seen her. (Anh ấy nói rằng anh ấy vừa mới gặp cô ta.)

I have already done my exercises. (Tôi đã làm bài tập rồi.)

So sánh: When I came, the children had already done their exercises. (Khi tôi đến, bọn trẻ đã làm bài tập xong rồi.)

• Với các cụm từ xác định khoảng thời gian ở hiện tại như today, this morning, this week, this month, v.v, có thể dùng cả hai thì hiện tại hoàn thành (present perfect) và quá khứ đơn (past simple). Dùng thì hiện tại hoàn thành khi khoảng thời gian chưa qua hết; dùng thì quá khứ đơn khi khoảng thời gian đã trôi qua hoặc khi nghĩ về một thời điểm đã kết thúc trong khoảng thời gian đó.

[hiện vẫn còn là buổi sáng]

It was windy this morning. (Sáng nay trời nhiều gió.)

[hiện đang là buổi trưa hoặc buổi chiều]

I haven't seen John today. [the whole day up to now] (Cả ngày nay tôi không gặp John.)

I saw John today and he sent you his regards. [earlier in the day] (Hôm nay tôi gặp John và anh ấy gửi lời hỏi thăm anh.)

Định nghĩa: Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn (present perfect progressive/present perfect continuous) diễn tả một hoạt động bắt đầu trong quá khứ và kéo dài đến hiện tại, hoặc vừa mới kết thúc nhưng dấu hiệu/kết quả của quá trình vẫn còn ở hiện tại. So với hiện tại hoàn thành đơn, thì này thường nhấn mạnh hơn vào quá trình, tính liên tục và khoảng thời gian của hành động.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

(Tôi đã đợi anh hơn một tiếng đồng hồ rồi.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

(Dạo này Tina học hành không tốt lắm.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

(Trông anh mệt mỏi quá. Anh có ngủ đủ giấc không vậy?)

Định nghĩa: Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn được dùng để diễn đạt:

1. Hành động bắt đầu trong quá khứ, kéo dài liên tục đến hiện tại và có thể sẽ tiếp tục kéo dài trong tương lai.

(Tôi đợi ở đây nửa tiếng đồng hồ rồi đấy!)

He's been writing his project since 9 o'clock.

[= he still hasn't finished it]

(Anh ấy viết bản kế hoạch từ lúc 9 giờ.)

It's been raining all day. I'm tired of it. [= It's still raining]

(Trời mưa suốt cả ngày. Chán thật đấy.)

They've been working here for over 10 years.

(Họ làm việc ở đây hơn 10 năm rồi.)

David hasn't been taking much exercise lately.

(Dạo gần đây David không tập luyện nhiều.)

How long have you been studying French?

(Bạn học tiếng Pháp bao lâu rồi?)

2. Hành động liên tục lặp đi lặp lại (nhấn mạnh tính liên tục của hành động).

(Từ sau bữa tiệc, ngày nào anh ta cũng gọi điện cho tôi.)

I've been waking up in the night a lot. I think I'll see the doctor.

(Ban đêm, tôi cứ thức giấc nhiều lần. Chắc tôi phải đi khám bác sĩ.)

We've been trying to phone you all day. Where were you?

(Cả ngày nay chúng tôi đã cố gọi điện cho anh. Anh ở đâu vậy?)

3. Hành động vừa mới chấm dứt và có kết quả ở hiện tại.

(Joe vừa tắm chó xong, nên quần áo bị ướt.)

Why are your hands dirty? ~ I've been fixing my bike.

(Sao tay anh bẩn vậy? ~ Tôi mới sửa xe xong.)

It's been raining, the streets are still wet.

(Trời vừa tạnh mưa, đường phố vẫn còn ướt.)

You're red in the face. Have you been running?

(Mặt anh đỏ bừng kia. Anh mới chạy hả?)

Chúng ta thường dùng thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn với các từ hoặc cụm từ chỉ khoảng thời gian liên tục tới hiện tại như recently, lately, all day/ morning/ week, since January, for six months, over/ for the last three days.

(Gần đây công ty liên tục thua lỗ.)

It's been raining for the last three days. (Ba ngày gần đây trời mưa suốt.)

• Không dùng thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn (present perfect progressive) với các động từ chỉ nhận thức, tri giác, sở hữu (xem các động từ đã nêu ở thì hiện tại tiếp diễn). Với các động từ này, ta dùng thì hiện tại hoàn thành (present perfect).

Không dùng: I’ve only been knowing her.

John has been ill all week. (John bệnh cả tuần nay.) [NOT John has been being ill.]

• Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn nhấn mạnh sự liên tục của hành động (hành động kéo dài trong bao lâu); thì hiện tại hoàn thành đơn nhấn mạnh sự hoàn tất và kết quả của hành động.

(Tôi trồng mấy bụi hồng suốt cả buổi chiều.) → nhấn mạnh sự liên tục

Look at all the rose bushes I’ve planted! [NOT ...I’ve been planting]

(Hãy ngắm mấy bụi hồng tôi trồng kia!) → nhấn mạnh sự hoàn tất

We’ve been painting the house. (Chúng tôi sơn nhà.)

-> nhấn mạnh hành động (liên tục tới hiện tại và chưa kết thúc)

We’ve painted two rooms since lunchtime. [NOT We’ve been painting...]

(Từ sau bữa trưa tới giờ chúng tôi đã sơn được hai phòng rồi.) → nhấn mạnh kết quả (số lượng)

• Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn thường được dùng để diễn đạt hành động mang tính tạm thời, xảy ra trong khoảng thời gian ngắn hơn; thì hiện tại hoàn thành đơn thường được dùng cho hành động cố định hoặc kéo dài hơn.

(Người đàn ông đó đứng ở góc đường suốt cả ngày nay.)

For 900 years the castle has stood on the hill above the village.

(Tòa lâu đài đứng trên ngọn đồi bên trên ngôi làng 900 năm rồi.)

I’ve been living in Sue’s flat for the last two months.

(Hai tháng nay tôi sống trong căn hộ của Sue.)

My parents have lived in Bristol all their lives. (Cha mẹ tôi đã sống ở Bristol cả đời.)

• Động từ live và work có thể được dùng với cả hai thì hiện tại hoàn thành đơn và tiếp diễn mà không có sự khác nhau về nghĩa.

Harry has been working/ has worked at that company for thirty years.

(Harry làm ở công ty đó 30 năm rồi.)

Với always và một trạng thái kéo dài, hiện tại hoàn thành đơn thường là lựa chọn trung tính và phổ biến: We've always lived here.

Định nghĩa: Thì quá khứ đơn (past simple) diễn tả hành động, sự kiện hoặc trạng thái được xem là đã xảy ra và đã kết thúc trong quá khứ. Sự việc thường gắn với một mốc thời gian quá khứ rõ ràng hoặc được hiểu là thuộc về một khoảng thời gian đã kết thúc.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

• Đối với động từ be (was/were)

• Đối với động từ thường

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

• Đối với động từ be (was/were), thêm not sau was/were.

Rút gọn: was not → wasn't

were not → weren't

• Đối với động từ thường, dùng trợ động từ did.

Rút gọn: did not → didn't

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

• Đối với động từ be, đem was/ were ra đầu câu.

• Đối với động từ thường, đặt trợ động từ did ở đầu câu.

Did + subject + verb (bare-inf.)?

Cách chia động từ ở quá khứ đơn (past tense).

• Động từ có quy tắc (regular verbs): thêm -ed vào sau động từ nguyên mẫu.

• Động từ bất quy tắc (irregular verbs): động từ ở cột 2 (V2 - past tense) trong bảng động từ bất quy tắc.

• Trong câu phủ định và nghi vấn, động từ chính ở dạng nguyên mẫu không to (bare infinitive).

Định nghĩa: Thì quá khứ đơn được dùng để diễn tả:

1. Hành động bắt đầu và đã kết thúc tại một thời điểm cụ thể trong quá khứ.

(Sáng hôm qua, Sue đi mua sắm.)

He joined the company two years ago.

(Anh ấy vào công ty cách đây hai năm.)

The Second World War ended in 1945.

(Năm 1945, Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc.)

He had a bike accident at the weekend.

(Anh ấy bị tai nạn xe đạp hồi cuối tuần.)

Cách dùng này thường được dùng với các trạng từ hoặc cụm trạng từ chỉ thời gian quá khứ: last week/ month/ year/ night/ Monday... (tuần trước/ tháng trước/ năm ngoái/ tối qua/ thứ Hai vừa qua...), the other day/ week/ month/... (ngày nọ/ tuần kia/ tháng kia...), ago (cách đây), yesterday (hôm qua), on Monday (vào thứ Hai), in 2013 (vào năm 2013).

2. Hành động đã xảy ra suốt một quãng thời gian trong quá khứ, nhưng nay đã hoàn toàn chấm dứt.

(Anh ấy đã làm việc ở công ty đó hơn 10 năm.)

-> Hiện nay anh ta không còn làm ở đó nữa.

Mozart wrote more than 600 pieces of music.

(Mozart đã viết hơn 600 bản nhạc.)

When I was a boy, I lived on a farm. (Lúc nhỏ tôi sống ở trang trại.)

3. Nhận thức, cảm xúc, thói quen hoặc hành động xảy ra thường xuyên trong quá khứ.

My grandmother loved this house. (Bà tôi rất yêu thích ngôi nhà này.)

He mostly hung out in local cafés. (Lúc trước anh ta thường 'ngồi đồng' ở các quán cà phê trong vùng.)

I often visited this place as a child. (Khi còn nhỏ, tôi thường đến chỗ này.)

4. Hai hoặc nhiều hành động xảy ra kế tiếp nhau trong quá khứ.

She drove into the car park, got out of the car, locked the doors, and walked toward the theater. (Cô ấy lái xe vào bãi đỗ, ra khỏi xe, khóa cửa rồi đi về phía rạp hát.)

Định nghĩa: Thì quá khứ tiếp diễn (past progressive/past continuous) diễn tả một hành động đang trong quá trình diễn ra tại một thời điểm hoặc trong một khoảng thời gian ở quá khứ. Nó thường được dùng để tạo bối cảnh, diễn tả hai hành động đang diễn ra song song, hoặc một hành động dài đang diễn ra thì một hành động ngắn khác xen vào.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

(Lúc đó bọn trẻ đang đá bóng.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

(Tôi vẫy cô ấy nhưng cô ấy không nhìn thấy.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

(Lúc 10 giờ tối qua bạn đang làm gì?)

Định nghĩa: Thì quá khứ tiếp diễn được dùng để diễn đạt:

1. Hành động đang diễn ra tại một thời điểm cụ thể nào đó trong quá khứ.

(Lúc 6 giờ chiều bọn trẻ đang làm bài tập về nhà.)

At this time last week I was lying on the beach in Florida.

(Tuần trước, vào giờ này tôi đang nằm dài trên bãi biển ở Florida.)

What were you doing at eight o'clock yesterday morning?

(Lúc 8 giờ sáng hôm qua anh đang làm gì?)

2. Hành động đã xảy ra và kéo dài liên tục trong một quãng thời gian ở quá khứ.

(Chúng tôi làm vườn suốt ngày hôm qua.)

What were you doing from 3 p.m. to 6 p.m last Sunday?

(Chủ nhật trước, từ 3 giờ đến 6 giờ chiều bạn đã làm gì?)

3. Hành động đang diễn ra tại một thời điểm trong quá khứ thì một hành động khác xảy đến. Dùng thì quá khứ tiếp diễn (past progressive) cho hành động xảy ra lâu hơn và thì quá khứ đơn (past simple) cho hành động xảy ra trong khoảng thời gian ngắn hơn hoặc hành động ngắt ngang. Cách dùng này thường được dùng với các liên từ when, while và as.

(Chúng tôi đang làm kiểm tra toán thì chuông báo cháy reo.)

Mozart died while he was composing the Requiem.

(Mozart qua đời khi đang sáng tác bản “Cầu hồn”.)

As I was walking down the street, I saw Bill.

(Tôi gặp Bill khi đang đi xuống phố.)

• Nếu hai hành động xảy ra liên tiếp nhau, dùng thì quá khứ đơn (past simple)

(Khi nhìn thấy khói, những người hàng xóm đã gọi đội cứu hỏa.)

The bell rang, and Tim went to the door.

(Chuông cửa reng và Tim ra mở cửa.)

4. Hai hay nhiều hành động diễn ra đồng thời trong quá khứ.

(Hôm qua, trong khi chị tôi rửa bát đĩa thì tôi nấu ăn.)

5. Hành động lặp đi lặp lại trong quá khứ gây khó chịu cho người nói. Cách dùng này được dùng với trạng từ always, continually, constantly.

I didn't like him - he was continually borrowing money.

(Tôi từng không thích anh ta - anh ta cứ mượn tiền hoài.)

• Cũng như các thì tiếp diễn khác, thì quá khứ tiếp diễn (past progressive) được dùng để diễn đạt hành động hoặc tình huống mang tính tạm thời. Khi nói về hành động cố định và kéo dài hơn, ta dùng thì quá khứ đơn (past simple).

(Sự việc xảy ra năm ngoái, khi tôi đang sống ở Eastbourne.)

I lived in London for ten years while I was a child. (Lúc nhỏ, tôi sống ở London 10 năm.)

• Không dùng thì quá khứ tiếp diễn (past progressive) với các động từ chỉ nhận thức, tri giác hoặc sự sở hữu. Thay vào đó, ta dùng thì quá khứ đơn (past simple).

(Khi nghe tiếng chuông, các học sinh rời khỏi lớp.)

He felt tired at that time. (Lúc đó anh ta cảm thấy mệt.) [NOT He was feeling...]

The woman had long dark hair. (Người phụ nữ đó có mái tóc đen dài.)

Định nghĩa: Thì quá khứ hoàn thành (past perfect) diễn tả một hành động hoặc trạng thái đã xảy ra trước một mốc hoặc một hành động khác trong quá khứ. Có thể hiểu đây là cách “lùi thêm một bước về quá khứ” để làm rõ thứ tự trước–sau giữa các sự việc.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

Subject + had + past participle

Rút gọn: had → 'd

(Khi chúng tôi đến đó thì mưa đã tạnh rồi.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

Subject + had + not + past participle

Rút gọn: had not → hadn't

(Tôi không đi được vì tôi không mua vé.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

Had + subject + past participle?

Cấu trúc mở rộng: Câu Yes/No: Had + subject + V3...?; câu hỏi Wh-: Wh-word + had + subject + V3...?. Ví dụ: Had they left before you arrived? — Yes, they had. (Họ đã rời đi trước khi bạn đến phải không? — Đúng.)

Định nghĩa: Thì quá khứ hoàn thành được dùng để diễn đạt:

1. Hành động xảy ra và đã kết thúc trước một thời điểm trong quá khứ.

I had turned off my TV set before nine o'clock last night.

(Tối qua tôi tắt tivi trước 9 giờ.)

He'd seen all of Elvis Presley's movies by the time he was 20.

(Đến năm 20 tuổi thì anh ta đã xem hết các bộ phim của Elvis Presley.)

2. Hành động xảy ra trước một hành động quá khứ khác. Dùng thì quá khứ hoàn thành (past perfect) cho hành động xảy ra trước và thì quá khứ đơn (past simple) cho hành động xảy ra sau.

(Khi tôi đến bữa tiệc thì Lucy đã ra về rồi.)

After the children had finished their homework, they went to bed.

(Bọn trẻ đi ngủ sau khi đã làm xong bài tập về nhà.)

She had never seen a bear before she moved to Alaska.

(Trước khi chuyển tới Alaska, cô ấy chưa từng thấy gấu.)

Sau các liên từ chỉ thời gian như after, as soon as, before, when, once, until, v.v. có thể dùng cả thì quá khứ đơn (past simple) lẫn thì quá khứ hoàn thành (past perfect) để diễn đạt hai hành động đã xảy ra liên tiếp nhau.

(Chúng tôi ngồi vào bàn ăn ngay khi Jane đến.)

After Matt typed/had typed the message, he mailed it. (Sau khi gõ xong mẩu tin, Matt gửi đi.)

We didn't want to stop until we finished/had finished the job.

(Chúng tôi không muốn dừng lại cho đến khi xong việc.)

Tuy nhiên, ta dùng thì quá khứ hoàn thành với after, as soon as, before, v.v. để nhấn mạnh hành động thứ nhất là hành động độc lập, không liên quan đến hành động thứ hai và đã được hoàn tất trước khi hành động thứ hai bắt đầu.

(Khi viết thư xong, tôi làm vườn.)

As soon as he had finished his exams, he went to Paris for a month.

(Ngay khi thi xong, anh ấy đã đi Paris một tháng.)

Hãy so sánh:

When I had opened the window, I sat down and had a cup of tea.

(Mở cửa sổ ra, tôi ngồi xuống uống một tách trà.) [NOT When I opened the window...]

-> hành động thứ nhất hoàn toàn không liên quan đến hành động thứ hai

When I opened the window, the cat jumped out. (Khi tôi mở cửa sổ, con mèo nhảy ra ngoài.)

-> hành động thứ nhất liên quan đến hành động thứ hai

When she came in, everyone shouted, 'Surprise! Happy Birthday!'

(Khi cô ấy bước vào, mọi người la lên: "Ngạc nhiên chưa! Sinh nhật vui vẻ!")

-> hành động thứ hai xảy ra ngay sau hành động thứ nhất

When she had read all the greetings cards, she made a short thank-you speech.

(Khi đã đọc hết các thiệp chúc mừng, cô ấy nói lời cảm ơn ngắn gọn.)

-> hành động thứ nhất hoàn tất trước khi hành động thứ hai bắt đầu

When I arrived, the meeting began. (Khi tôi đến, cuộc họp bắt đầu.)

When I arrived, the meeting had begun. (Khi tôi đến, cuộc họp đã bắt đầu rồi.)

3. Hành động đã xảy ra và kéo dài đến một thời điểm nào đó trong quá khứ.

I was sorry to sell my car. I had had it since College. [NOT ...I had it since College] (Tôi thấy buồn khi phải bán chiếc xe. Tôi đã có nó từ lúc học Đại học.)

When they got married, they had known each other for 15 years. [NOT ...they knew each other for 15 years] (Khi kết hôn thì họ đã quen nhau được 15 năm rồi.)

She told me that her father had been ill since Christmas. (Cô ấy cho tôi biết cha cô ấy bị bệnh từ lúc Giáng sinh.)

Thì quá khứ hoàn thành thường được dùng với các động từ quá khứ said, told, thought, wondered, forgot, remembered, realized, knew, v.v. để diễn đạt hành động đã xảy ra trước lúc nói, nghĩ, quên, nhớ, nhận ra, biết, v.v.

I wondered who had left the door open. (Tôi tự hỏi không biết ai đã để cửa mở vậy.)

During our conversation, I realized that we had met before. (Trong khi trò chuyện, tôi nhận ra rằng trước đây chúng tôi đã gặp nhau rồi.)

Thì quá khứ hoàn thành còn được dùng sau if, wish và would rather để diễn đạt sự việc đã không xảy ra trong quá khứ.

I wish you had told me the truth. (Phải chi anh nói thật với tôi!)

Định nghĩa: Thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn (past perfect progressive/past perfect continuous) diễn tả một hoạt động đã bắt đầu trước một thời điểm trong quá khứ và kéo dài liên tục đến hoặc gần thời điểm đó. Thì này nhấn mạnh quá trình, thời lượng hoặc nguyên nhân của một kết quả trong quá khứ.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

(Cho đến lúc đó, mọi việc đã không tiến triển tốt đẹp.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

(Đất bị ướt hả? Trời vừa mưa xong phải không?)

Định nghĩa: Thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn được dùng để diễn đạt:

1. Hành động đã xảy ra và kéo dài liên tục tới một thời điểm trong quá khứ.

(Tôi đã tìm ra cái máy tính. Tôi tìm nó lâu lắm rồi.)

She went to the doctor because she had been sleeping badly.

(Bà ấy đã đi khám bệnh vì liên tục mất ngủ.)

At that time we had been living in the caravan for six months.

(Đến lúc đó thì chúng tôi đã sống trong xe moóc được 6 tháng.)

2. Hành động đã xảy ra và kéo dài liên tục một khoảng thời gian trước khi một hành động quá khứ khác xảy ra. Dùng thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn (past perfect progressive) cho hành động xảy ra trước và thì quá khứ đơn (past simple) cho hành động xảy ra sau.

He had been living in Ohio for a long time before he moved to Florida. (Anh ấy đã sống ở Ohio một thời gian dài trước khi chuyển đến Florida.)

By the time Jeanny arrived, we had been waiting for over two hours. (Lúc Jeanny đến thì chúng tôi đã đợi hơn hai tiếng rồi.)

3. Sự việc vừa mới kết thúc và có ảnh hưởng hoặc kết quả tại một thời điểm trong quá khứ.

(Trời vừa mưa xong nên mặt đất vẫn còn ướt.)

Jason was tired because he had been jogging.

(Jason mệt vì anh ấy vừa mới chạy bộ thể dục xong.)

[But: Jason is tired because he has been jogging.]

• Để diễn đạt hành động đã kéo dài liên tục trong bao lâu, dùng thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn (past perfect progressive) chứ không dùng thì quá khứ tiếp diễn (past progressive).

My legs were stiff because I had been standing still for a long time. (Chân tôi tê cứng vì tôi đã đứng yên lâu quá.) [NOT ... I was standing still for a long time]

• Thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn nhấn mạnh tính liên tục của hành động; thì quá khứ hoàn thành đơn nhấn mạnh sự hoàn tất hoặc kết quả của hành động.

(Những tình nguyện viên đã đi quyên tiền suốt cả buổi sáng.)

The volunteers had collected hundreds of pounds.

(Những tình nguyện viên đã quyên được hàng trăm bảng.)

• Không dùng thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn với các động từ chỉ nhận thức, tri giác, sở hữu. Với các động từ này, ta dùng thì quá khứ hoàn thành (past perfect).

(George đã sở hữu chiếc môtô đó nhiều năm trước khi Tina mua nó.) [NOT The motorcycle had been belonging to George...]

Định nghĩa: Thì tương lai đơn (future simple) với will diễn tả sự việc người nói nhìn từ hiện tại về tương lai, thường dùng cho dự đoán, quyết định tức thời, lời hứa, lời đề nghị, lời yêu cầu hoặc một sự việc được cho là sẽ xảy ra. Trong tiếng Anh hiện đại, will có thể dùng với mọi chủ ngữ.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

Rút gọn: will/ shall → 'll

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

Rút gọn: will not → won’t shall not → shan’t

(Anh sẽ không có thêm một cơ hội nào nữa đâu.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

Định nghĩa: Thì tương lai đơn thường được dùng để diễn đạt:

1. Sự việc mà chúng ta chắc chắn sẽ xảy ra trong tương lai.

(Sẽ mất 50 năm nữa nhiệt độ mới trở lại bình thường.)

The Conference will open on Sunday evening, March 8th.

(Hội nghị sẽ khai mạc vào chiều Chủ Nhật, 8 tháng Ba.)

My birthday will fall on a Tuesday in 2017.

(Năm 2017, sinh nhật của tôi sẽ rơi vào ngày thứ Ba.)

I will be at high school next year. (Năm sau tôi sẽ học trung học.)

Will/Shall được dùng để hỏi thông tin về sự việc sẽ xảy ra:

(Cả gia đình sẽ đến dự đám cưới chứ?)

Where will you spend the night? (Tối nay anh sẽ ngủ ở đâu?)

2. Ý kiến, sự chắc chắn, sự dự đoán – nói những điều chúng ta nghĩ, suy đoán hoặc trù liệu sẽ xảy ra trong tương lai.

I shall probably be home late tonight. (Tối nay chắc anh sẽ về trễ.)

I think the DVD will disappear in ten years. (Tôi cho là 10 năm nữa DVD sẽ biến mất.)

Tomorrow will be warm, with some cloud in the afternoon. (Ngày mai trời sẽ ấm, chiều sẽ có mây.)

One day people will travel to Mars. (Ngày nào đó con người sẽ lên đến Sao Hỏa.)

3. Lời hứa, lời đe dọa.

The next time you do that I'll send you out of the room. (Em làm thế lần nữa là tôi đuổi em ra khỏi phòng đấy.) → lời đe dọa (threat)

4. Quyết định tức thì – quyết định hoặc đồng ý làm điều gì đó ngay lúc đang nói (will không được dùng để diễn đạt quyết định sẵn có hoặc dự định).

I can't do this. ~ Don't worry. I'll help you. (Tôi không làm được việc này. ~ Đừng lo. Tôi sẽ giúp anh.)

You can have it for half price. ~ OK, I'll buy it. (Anh có thể mua với nửa giá. ~ Được rồi, tôi sẽ mua.)

5. Lời yêu cầu, lời đề nghị và lời mời.

I'll hold the door open for you.

(Để tôi mở cửa cho cô.) → lời đề nghị (offer)

Will you have some more tea?

(Anh dùng thêm trà nhé?) → lời mời (invitation)

Các trạng từ chỉ sự chắc chắn và chỉ thời gian tương lai thường được dùng với thì tương lai đơn: definitely, certainly (nhất định, chắc chắn), probably (có thể, có lẽ), someday (một ngày nào đó), tomorrow (ngày mai), next week/ next month... (tuần tới/ tháng tới...), soon (chẳng bao lâu nữa).

• Người Anh dùng I will/ I shall và we will/ we shall với nghĩa như nhau để nói về tương lai, nhưng shall ít được dùng hơn will. Shall thường được dùng trong lối văn trang trọng. Shall I/ we...? thường được dùng để đưa ra lời đề nghị, lời gợi ý hoặc để xin lời khuyên.

Shall I carry your bag? ~ Oh, thanks. (Cháu xách túi giúp bà nhé? ~ Ồ, cám ơn cháu.)

Shall we go to the cinema tonight? (Tối nay chúng ta đi xem phim nhé?)

What shall we do this weekend? (Cuối tuần này chúng ta sẽ làm gì đây?)

• Trong tiếng Anh của người Mỹ (American English), shall thường không được dùng để nói về thời gian trong tương lai.
• Không dùng thì tương lai đơn (future simple) trong mệnh đề trạng ngữ chỉ thời gian với when, as, while, before, after, as soon as, until, by the time, v.v. Dùng thì hiện tại đơn (present simple) để diễn đạt tương lai.

(Hãy gọi cho tôi ngay khi có tin nhé.)

Let's wait until the rain stops. [NOT ... the rain will stop]

(Chúng ta hãy đợi cho đến khi tạnh mưa.)

Định nghĩa: Thì tương lai tiếp diễn (future progressive/future continuous) diễn tả một hành động sẽ đang diễn ra tại một thời điểm hoặc trong một khoảng thời gian cụ thể trong tương lai. Nó thường nhấn mạnh trạng thái “đang ở giữa quá trình” của hành động tại mốc tương lai đó.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

(Ngày mai, tôi sẽ làm việc suốt cả ngày.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

Subject + will/shall + not + be + verb-ing

Rút gọn: will not → won't shall not → shan't

(Chúng ta sẽ không làm việc nhiều vào Chủ Nhật.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

Will/ Shall + subject + be + verb-ing?

Cấu trúc mở rộng: Câu Yes/No: Will + subject + be + V-ing...?; câu hỏi Wh-: Wh-word + will + subject + be + V-ing...?. Ví dụ: What will you be doing at 8 p.m.? (Bạn sẽ đang làm gì lúc 8 giờ tối?)

Định nghĩa: Thì tương lai tiếp diễn được dùng để diễn đạt:

1. Hành động đang xảy ra tại một thời điểm hoặc trong một khoảng thời gian cụ thể nào đó ở tương lai.

(Tuần sau, vào giờ này tôi đang nằm trên bãi biển ở Seychelles đấy!)

What will you be doing in ten years' time?

(Mười năm sau anh sẽ đang làm gì nhỉ?)

At eight o'clock tomorrow evening, Sue will be doing her homework.

(Lúc 8 giờ tối mai, Sue đang làm bài tập về nhà.)

Don't ring between 8 and 9. I'll be watching 'Who Wants to be a Millionaire'.

(Đừng gọi điện trong khoảng thời gian từ 8 giờ đến 9 giờ. Tôi đang xem chương trình “Ai là triệu phú”.)

2. Hành động tương lai đang xảy ra thì một hành động khác xảy đến.

(Ban nhạc (sẽ) đang chơi khi Tổng thống bước vào.)

When you arrive, my baby will be sleeping so please be quiet.

(Lúc anh đến thì bé nhà tôi đang ngủ, nên xin hãy giữ im lặng.)

3. Hành động sẽ xảy ra và kéo dài liên tục trong một quãng thời gian ở tương lai (hành động mang tính tạm thời).

(Cha mẹ tôi sẽ đi London, vì vậy trong hai tuần tới tôi sẽ ở với bà.)

I'll be working all night in the restaurant, so please take care of the kids.

(Tôi sẽ làm việc ở nhà hàng suốt đêm, vì thế hãy chăm sóc bọn trẻ nhé.)

4. Hành động sẽ xảy ra như một phần trong kế hoạch hoặc thời gian biểu.

(5 giờ sáng mai họ sẽ khởi hành đi Alaska.)

I'll be returning home next Thursday. (Thứ Năm tới anh sẽ về.)

What time will your friends be arriving tomorrow?

(Ngày mai các bạn của anh sẽ đến lúc mấy giờ?)

The Rolling Stones will be performing in Moscow in June.

(Tháng 6 này, ban nhạc Rolling Stone sẽ biểu diễn ở Moscow.)

• Trong các ví dụ này, will be + V-ing có nghĩa tương tự với thì hiện tại tiếp diễn (present progressive) dùng cho tương lai.

5. Thì tương lai tiếp diễn cũng có thể được dùng để hỏi một cách lịch sự về kế hoạch của một người nào đó.

How long will you be using the tennis court? (Các bạn sẽ dùng sân tennis trong bao lâu?)

Không dùng thì tương lai tiếp diễn với động từ be và các động từ chỉ nhận thức, tri giác và sự sở hữu. Dùng thì tương lai đơn để thay thế.

You won't believe this. [NOT You won't be believing this.] (Anh sẽ không tin điều này đâu.)

Định nghĩa: Thì tương lai hoàn thành (future perfect) diễn tả một hành động sẽ được hoàn tất trước một mốc thời gian hoặc trước một hành động khác trong tương lai. Trọng tâm của thì này là kết quả đã hoàn thành tính đến một thời điểm tương lai.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

(Đến thứ Ba thì họ sẽ hoàn thành phần mái.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

(Trước 6 giờ tôi sẽ chưa về đến nhà đâu.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

(Liệu anh có hoàn tất bản báo cáo trước thời hạn cuối không?)

Định nghĩa: Thì tương lai hoàn thành được dùng để diễn tả:

1. Hành động sẽ được hoàn tất trước một thời điểm hoặc trước một hành động khác trong tương lai.

(Jack sẽ làm xong bài tập về nhà trước 10 giờ.)

By this time next year I'll have graduated from university.

(Năm sau, vào thời gian này tôi đã tốt nghiệp đại học rồi.)

Before they come, we'll have cleaned up the house.

(Trước khi họ đến, chúng tôi sẽ dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ.)

The train will have left by the time you reach the station.

(Lúc anh đến ga thì chắc tàu đã rời ga rồi.)

When you return from Europe next year, the bridge will have been built. (Năm sau, khi anh từ châu Âu về thì cây cầu đã được xây xong rồi.)

2. Hành động xảy ra và kéo dài đến một thời điểm trong tương lai.

(Hai năm nữa là chúng tôi sống ở đây được 10 năm rồi.)

I'll have been at the company for over thirty years when I retire.

(Đến khi nghỉ hưu thì tôi đã làm ở công ty này hơn 30 năm rồi.)

Gemma won't have completed her studies until she's 25.

(Phải đến năm 25 tuổi Gemma mới học xong.)

Thì tương lai hoàn thành thường được dùng với các liên từ before, until/till, when và các cụm trạng từ chỉ thời gian bắt đầu bằng by: by the time, by then, by this/that time, by the end of next month, by tomorrow, by the 24th, by next June, by the year 2020, by 10 o'clock, v.v.

Không dùng thì tương lai hoàn thành trong các mệnh đề trạng ngữ chỉ thời gian. Dùng thì hiện tại hoàn thành để thay thế.

Định nghĩa: Thì tương lai hoàn thành tiếp diễn (future perfect progressive/future perfect continuous) diễn tả một hoạt động sẽ bắt đầu trước một mốc tương lai và tiếp tục kéo dài đến mốc đó. Thì này đặc biệt nhấn mạnh thời lượng hoặc tính liên tục của quá trình tính đến một thời điểm trong tương lai.

Định nghĩa: Thể khẳng định là dạng câu dùng để xác nhận hoặc trình bày một sự việc là có thật/đang xảy ra theo thì hoặc cấu trúc đang xét.

(Đến hè này là tôi đi dạy được 20 năm rồi.)

Định nghĩa: Thể phủ định là dạng câu dùng để phủ nhận một hành động, trạng thái hoặc sự việc; cách tạo phủ định phụ thuộc vào trợ động từ và loại động từ của cấu trúc đang xét.

(Hàng xóm của chúng tôi sắp dọn đi. Họ sẽ không còn sống ở đây lâu nữa.)

Định nghĩa: Thể nghi vấn là dạng câu dùng để đặt câu hỏi. Trong tiếng Anh, trợ động từ hoặc động từ be thường được đưa lên trước chủ ngữ tùy cấu trúc.

(Đến lúc đó, tàu vũ trụ sẽ quay quanh Trái Đất được bao lâu?)

Định nghĩa: Thì tương lai hoàn thành tiếp diễn được dùng để diễn đạt hành động xảy ra và kéo dài liên tục đến một thời điểm nào đó trong tương lai.

(Đến 6 giờ là họ đã họp gần 10 tiếng đồng hồ rồi.)

By 2018 he'll have been living in Madrid for 20 years.

(Đến năm 2018 là ông ấy sống ở Madrid được 20 năm rồi.)

We'll have been playing tennis for an hour when he comes.

(Lúc anh ta đến thì chúng tôi đã chơi tennis được một giờ rồi.)

• Giống thì tương lai hoàn thành, thì tương lai hoàn thành tiếp diễn thường được dùng với cụm trạng từ chỉ thời gian bắt đầu bằng by.

Lưu ý

• Thì tương lai hoàn thành nhấn mạnh sự hoàn tất và kết quả của hành động; thì tương lai hoàn thành tiếp diễn nhấn mạnh tính liên tục của hành động (hành động kéo dài trong bao lâu).

I'll have been writing it for a week. (Tôi sẽ viết nó trong một tuần.)

• Dùng thì tương lai hoàn thành tiếp diễn với hành động xảy ra trước một hành động khác ở tương lai để diễn đạt nguyên nhân và kết quả.

Định nghĩa: Ngoài will, tiếng Anh còn dùng nhiều cấu trúc khác để diễn đạt tương lai như be going to, hiện tại tiếp diễn, hiện tại đơn, be to và be about to. Mỗi cấu trúc thể hiện một góc nhìn khác nhau về tương lai, chẳng hạn dự định, kế hoạch đã sắp xếp, lịch trình cố định, dự đoán có căn cứ hoặc sự việc sắp xảy ra ngay.

Định nghĩa: Be going to + V thường diễn tả dự định đã có trước lúc nói hoặc dự đoán dựa trên dấu hiệu hiện tại.

Be going to được dùng để:

1. Diễn đạt một dự định sẽ được thực hiện trong tương lai gần hoặc một quyết định sẵn có.

(Tháng sau tôi sẽ tìm chỗ ở mới.)

Are you going to see the concert tomorrow?

(Ngày mai anh có đi xem hòa nhạc không?)

We’re going to get a new car soon. (Chúng tôi sắp mua xe mới rồi.)

He’s going to work in the USA this summer.

(Mùa hè này anh ấy sẽ đi Mỹ làm việc.)

2. Dự đoán tương lai dựa trên tình huống hiện tại – nói rằng chúng ta nghĩ điều gì sẽ xảy ra dựa vào những gì chúng ta nhìn thấy hoặc nghe thấy ở hiện tại.

(Cô ấy đang mang thai – cô ấy sắp sinh rồi.)

Look at that ship! It’s going to hit the rocks!

(Nhìn con tàu đó kìa! Nó sắp va vào đá rồi!)

And Beckham passes to Owen. He’s going to score. Goal!

(Rồi Beckham chuyền cho Owen. Anh ấy sắp ghi bàn. Vào rồi!)

• Be going to thường không được dùng với động từ go và come. Trong trường hợp này chúng ta nên dùng hiện tại tiếp diễn để diễn tả dự định tương lai.

My brother is coming to see me on the weekend. (Cuối tuần này anh trai tôi sẽ đến thăm tôi.)

• Will và be going to đều được dùng để diễn đạt quyết định, nhưng:
• Will được dùng khi chúng ta quyết định sẽ làm một việc gì đó ngay lúc đang nói (ý định không được trù tính trước).

(Tối nay em không muốn nấu nướng. ~ Được rồi, vậy chúng ta sẽ ăn tiệm.)

Không dùng: we are going to eat out then

• Be going to được dùng khi chúng ta đã quyết định trước hoặc dự định sẽ làm một việc gì đó (ý định đã được trù tính, sắp xếp từ trước).

• Will và be going to đều được dùng để dự đoán tương lai, nhưng:
• Will được dùng khi chúng ta đưa ra lời dự đoán dựa vào quan điểm hoặc kinh nghiệm.

• Be going to được dùng khi chúng ta đưa ra lời dự đoán dựa vào tình huống hiện tại.

• Dùng be going to (không dùng will) để diễn đạt hành động tương lai có vẻ chắn chắn sắp xảy ra.

Định nghĩa: Thì hiện tại tiếp diễn thường được dùng để nói về những sắp xếp cá nhân trong tương lai gần (sắp xếp gặp người nào đó, sắp xếp đi đâu đó, sắp xếp để làm một việc gì đó, v.v.) hoặc những kế hoạch đã định, nhất là khi đã xác định thời gian và nơi chốn.

(Tối nay bạn sẽ làm gì? ~ Tôi sẽ làm bài tập về nhà.)

I'm seeing Larry on Saturday. (Thứ bảy này tôi sẽ gặp Larry.)

We're travelling round France next summer.

(Hè năm sau chúng tôi sẽ đi vòng quanh nước Pháp.)

Thì hiện tại tiếp diễn và be going to có nghĩa tương tự nhau. Chúng ta thường có thể dùng cả hai hình thức để nói về dự định.

We're visiting / We're going to visit friends at the weekend.

(Cuối tuần này chúng tôi sẽ đến nhà bạn chơi.)

Tuy nhiên, chúng ta thường dùng be going to khi nói về dự định hoặc quyết định chưa có sự sắp xếp cố định và dùng thì hiện tại tiếp diễn để nói về sự việc đã được sắp xếp cố định.

(Tôi sẽ gặp giáo viên phụ đạo để hỏi kết quả thi.)

[dự định của tôi - có thể giáo viên phụ đạo không biết]

I'm seeing my tutor about my test results on Monday at nine.

(Thứ Hai, lúc 9 giờ tôi sẽ gặp giáo viên phụ đạo để hỏi kết quả thi.)

[có sự sắp xếp với giáo viên phụ đạo]

Định nghĩa: Thì hiện tại đơn được dùng để chỉ tương lai khi chúng ta nói về thời gian biểu (của phương tiện giao thông công cộng, rạp hát,...), chương trình hoặc kế hoạch đã được sắp xếp cố định theo thời gian biểu.

(Hội nghị khai mạc vào thứ Ba, lúc 10 giờ.)

The train leaves at 11.15 and arrives at 12.35.

(Chuyến tàu sẽ rời ga lúc 11 giờ 15 và đến nơi lúc 12 giờ 35.)

I start my new job tomorrow. (Ngày mai tôi sẽ bắt đầu công việc mới.)

Are you on duty next weekend? (Cuối tuần sau anh có đi làm không?)

Định nghĩa: Be to + V thường diễn tả kế hoạch/sắp xếp chính thức; be about to + V diễn tả hành động sắp xảy ra trong tương lai rất gần.

Be + to-infinitive

Be + to-infinitive được dùng trong lối văn trang trọng để nói về những sự việc hoặc sự kiện tương lai đã được lên kế hoạch hoặc được sắp xếp một cách chính thức. Cấu trúc này thường được dùng trong các bản tin.

(Tổng thống sẽ đến thăm Nigeria vào tháng tới.)

We are to get a 10 per cent wage rise in June.

(Chúng ta sẽ được tăng lương 10% vào tháng Sáu.)

The two companies are to merge shortly. (Hai công ty sẽ sớm sáp nhập.)

Be about + to-infinitive được dùng để chỉ tương lai rất gần.

(Đừng ra ngoài bây giờ – sắp ăn trưa rồi.)

Hurry up. The bus is about to leave.

(Nhanh lên nào. Xe buýt sắp chạy rồi kìa.)

Chúng ta có thể dùng just với be about to và be going to để diễn đạt sự việc sắp xảy ra.

(Buổi diễn sắp bắt đầu rồi.)

Chúng ta có thể dùng be to và be (just) about to ở thì quá khứ.

(Daniel ngã bệnh ngay cái ngày anh ấy sẽ đi phỏng vấn xin việc.)

I was about to go to bed when the phone rang.

(Tôi sắp sửa đi ngủ thì chuông điện thoại reng lên.)

Định nghĩa: Khi thêm -ed/-ing, động từ có thể cần bỏ e, đổi ie → y, hoặc gấp đôi phụ âm cuối tùy cấu trúc âm tiết và trọng âm.

1. Động từ tận cùng bằng e

• Đuôi -ed: thêm d

• Đuôi -ing: bỏ e và thêm -ing.

• Động từ tận cùng bằng -ee: giữ nguyên ee và thêm ing

• Động từ tận cùng bằng -ie: đổi ie thành y và thêm ing

2. Động từ có một âm tiết tận cùng bằng một nguyên âm và một phụ âm hoặc động từ có hai âm tiết tận cùng bằng một nguyên âm được nhấn mạnh và một phụ âm: gấp đôi phụ âm rồi thêm -ed hoặc -ing.

• Không gấp đôi các phụ âm y, w, hoặc x.

3. Động từ tận cùng bằng hai phụ âm, động từ một âm tiết tận cùng bằng hai nguyên âm và một phụ âm, động từ hai âm tiết được nhấn âm đầu: thêm

-ed hoặc -ing.

4. Động từ tận cùng bằng một phụ âm + y

• Đuôi -ed: đổi y thành i và thêm ed

• Đuôi -ing: thêm ing

Động từ tận cùng bằng một nguyên âm + y: thêm -ed hoặc -ing

Định nghĩa: Phần này trình bày các quy tắc phát âm thường gặp dựa trên âm đứng trước hoặc hình thức của từ, kèm ví dụ để người học nhận biết và luyện nói.

Định nghĩa: Phần này trình bày các quy tắc phát âm thường gặp dựa trên âm đứng trước hoặc hình thức của từ, kèm ví dụ để người học nhận biết và luyện nói.

Đuôi -ed có ba cách phát âm: /d/, /t/ và /ɪd/

/d/ sau các phụ âm hữu thanh (voiced consonants): /b/, /g/, /m/, /n/, /l/,

/v/, /z/, /ð/, /ʒ/, /dʒ/, /ŋ/ và tất cả các âm nguyên âm (vowels: a, e, i, o, u)

/t/ sau các phụ âm vô thanh (unvoiced consonants): /θ/, /p/, /f/, /s/, /ʃ/,

/tʃ/, /k/

/wɒtʃt/, finished /fɪnɪʃt/

/ɪd/ sau /d/ và /t/

Định nghĩa: Phần này trình bày các quy tắc phát âm thường gặp dựa trên âm đứng trước hoặc hình thức của từ, kèm ví dụ để người học nhận biết và luyện nói.

Đuôi -s/ -es có ba cách phát âm: /s/, /z/ và /ɪz/

/s/ sau các phụ âm vô thanh (unvoiced consonants) /t/, /p/, /k/

/z/ sau các phụ âm hữu thanh (voiced consonants) /b/, /d/, /l/, /g/, /m/, /n/, /v/, /l/, /ð/, /ŋ/ và các âm nguyên âm.

/ɪz/ sau các âm xuýt (sibilant sounds) /s/, /z/, /ʃ/, /ʒ/, /tʃ/ và /dʒ/

Ghi nhớ và lỗi thường gặp: - Không chọn thì chỉ dựa vào “dấu hiệu nhận biết”; cần xác định mốc thời gian, quan hệ với hiện tại và cách nhìn hành động. - Present perfect thường không đi với mốc quá khứ đã kết thúc như yesterday, in 2019 khi nói về sự kiện tại mốc đó. - Trong mệnh đề thời gian nói về tương lai sau when, as soon as, before, after, until, thường dùng hiện tại thay vì will. - Không phải mọi động từ đều tự nhiên ở các thì tiếp diễn; cần chú ý động từ trạng thái và nghĩa cụ thể của động từ.